Po konferencyjne refleksje o kierunku działań na rzecz zmniejszenia patologii akademickich

Po konferencyjne refleksje o kierunku działań na rzecz zmniejszenia patologii akademickich

Niedawno zakończyła się dwudniowa konferencja na temat nierzetelności naukowej w Polsce  ( II Ogólnopolska Konferencja Naukowa ,Politechnika Opolska, 23-25.11.2011) –  Nierzetelność naukowa w Polsce – Konferencja, Opole 2011 – migawki

Bardzo dobrze, że się odbyła i dała szanse na zaprezentowanie prelegentom i dyskutantom swoich opinii w tej ważnej dla środowiska akademickiego kwestii. W Polsce naukę (na etatach) uprawia ok.100 tys. osób a na uczelniach kształci się ok. 2 mln studentów, stąd rzetelność działań tak dużej populacji, przynajmniej w części pretendującej do bycia elitą narodu, jest sprawą zasadniczej wagi dla społeczeństwa i funkcjonowania państwa. Dotychczasowy system nauki i edukacji w Polsce był raczej przyjazny patologiom, stąd skala patologii jest ogromna, ale bardzo dobrze, że została zauważona i podejmowane są kroki aby patologie ograniczyć. Szereg zapisów przyjętych ostatnio ustaw ‚akademickich’ ma patologie ograniczyć, ale od ich wdrożenia w życie zależy czy nastąpi rzeczywista poprawa rzetelności nauki i edukacji w Polsce. Warto przypomnieć, że dotychczas funkcjonująca ustawa o szkolnictwie wyższym z 2005 r. określana była jako dobre narzędzie m. in. do ograniczenia wieloetatowości, jak i do skutecznej walki rektorów z plagiatami, a bynajmniej tych patologii nie zmniejszyła. Co więcej, rektorzy w ciągu kilku lat funkcjonowania tej ustawy nie tylko nie powstrzymali plagi plagiatów, ale sami byli nieraz ‚bohaterami’ afer plagiatowych.

Oby nowelizacja ustawy okazała się bardziej skuteczna, ale praktyka wskazuje, że środowisko potrafi znaleźć ‚obejścia’ nawet dla najbardziej restrykcyjnych zapisów prawnych. Czeka nas długa droga do podnoszenia poziomu etyki środowiska akademickiego,  a liczne komisje etyczne winny spełnić w tym zakresie zasadniczą rolę edukacyjną i świecić własnym przykładem. Niestety, urodzaj na kodeksy etyczne i komisje etyczne jakoś do tej pory nie przekładał się pozytywnie na poziom etyki środowiska. Czasem nawet walczący oficjalnie z nierzetelnościami sami wykazywali skłonności do ich popełniania.

Konferencja w dużej mierze skupiła się na sprawie plagiatów stanowiących poważny problem, tak na poziomie naukowców, jak i na poziomie studenckim, często nagłaśniany przez media. Wielkie znaczenie ma tu wieloletnia działalność dr Marka Wrońskiego – pozytywnego ducha tej konferencji, zwanego głównym łowcą plagiatów w Polsce. W konferencji wyodrębniono też sprawy funkcjonowania komisji dyscyplinarnych, a propozycje zmian prawnych w ich działalności mogą przynieść pozytywne rezultaty. Odrębną sesją uhonorowano też rolę prasy w odkrywaniu patologii akademickich.

Po konferencji nasuwają się refleksje, które – mam nadzieję – zostaną wzięte pod uwagę przy dalszej działalności Zespołu do Spraw Dobrych Praktyk Akademickich innych komisji etycznych.

Szkoda, że do konferencji nie został włączony ‚czynnik’ studencki i doktorancki, gdyż wiele patologii, a plagiatów w szczególności, dotyczy tego poziomu akademickiego , stąd warto w zakresie ich zwalczania współpracować z korporacjami studentów i doktorantów oraz prowadzić działalność edukacyjną wśród młodszej generacji. Wprowadzenie obowiązkowych zajęć/seminariów z etyki nauki dla studentów/doktorantów byłoby też bardzo pożądane. Wśród licznych słuchaczy (chyba ponad 200 osób) podczas konferencji było wielu młodych ludzi, co świadczy o ich zainteresowaniu problematyką. To cieszy.

Szkoda, że materiały konferencji nie zostały wydrukowane (choćby po kilka stron na referat) ani umieszczone na stronie internetowej. To byłby bardziej trwały i szerzej rozpowszechniony ślad konferencji. Konieczne jest prowadzenie aktywnej i szeroko rozbudowanej platformy internetowej do ujawniania patologii akademickich i edukowania środowiska w zakresie etyki w nauce. Dotychczasową lukę, w pewnym stopniu,  wypełnia ‚oddolna’ platforma NFA, ale nie jest to ze względów kadrowych, finansowych i umocowania platforma wystarczająca do skutecznego działania na rzecz poprawy standardów świata akademickiego w Polsce. Warto jednak dotychczasowe doświadczenia NFA wykorzystać.

W działalności komisji i w kolejnych konferencjach winna być też pokazana pełniejsza gama patologii akademickich i wytyczenie dróg do ich ograniczania w ramach wdrażania w życie ustaw akademickich.

Józef Wieczorek

Reklamy

Wszystko jasne (choć nie do końca) o nierzetelności naukowej

 

Gościem Katarzyny Oborskiej – Marciniak jest prof. Tadeusz Kaczorek z Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów.

strona główna » opole » rozmowa » wszystko jasne » wideo,

tvp.pl -Wszystko jasne – 24 listopada 2011 r.

Nierzetelność naukowa w Polsce – Konferencja, Opole 2011 – migawki

Nierzetelność naukowa w Polsce  

 II Ogólnopolska Konferencja Naukowa 

Politechnika Opolska, 23-25.11.2011

Migawki z konferencji

(rzetelne, choć niezbyt piękne – aparat kompaktowy, duża odległość,  słabe oświetlenie)

zdjęcia Józef Wieczorek 


 

 

 

 (z referatu autora fotoreportażu)

Nierzetelność naukowa w Polsce – konferencja naukowa

Nierzetelność naukowa w Polsce – konferencja naukowa

Politechnika Opolska 23-25 .11.2011

strona konferencji   –http://www.konferencja.plagiat.po.opole.pl/

PROGRAM KONFERENCJI

23 listopada (środa)

godz. 16:00 – 19:00 – Posiedzenie Nadzwyczajne Zespołu ds Standardów Akademickich (Biblioteka Chińska Instytutu Konfucjusza, II kampus – ul. Prószkowska 76, budynek nr 5)

– w przerwie zwiedzanie kolekcji lamp rentgenowskich w Muzeum Politechniki Opolskiej

godz. 20:00 – Kolacja

/24-25.11 obrady odbywają się w auli Zespołu Dydaktycznego Łącznik – ul. Mikołajczyka 16/


Pierwszy dzień obrad – 24 listopada 2011 roku (czwartek)

godz. 11:00 – Uroczyste otwarcie – w imieniu JM Rektora Politechniki Opolskiej Prorektor ds. studenckich prof. Tomasz Boczar oraz słowo Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego

Obrady w sesjach:

Sesja I – godz. 11:30 – 13:30 – Starania środowiska akademickiego o rzetelność naukową

prowadzący sesję: prof. Tadeusz  Kaczorek (Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów)

wykład wprowadzający: prof. Andrzej Górski – „Komisja ds Etyki w Nauce przy PAN”

Sprawa plagiatu profesorskiego – dr Agnieszka Raubo (UAM w Poznaniu)

Sprawa plagiatu w książce profesorskie – mgr Maria Siedlecka (Poznań)

Sprawa plagiatu habilitacji na Politechnice Warszawskiej – prof. Grzegorz Jemielita (Warszawa)

Sprawa nierzetelnej habilitacji z mechaniki – prof. Józef Wojnarowski (Gliwice)

wystąpienia i głosy z sali

 

godz. 13:30 – 14:30 LUNCH – dla wszystkich uczestników

 

Sesja II – godz. 14:30 – 16:00 – Problemy w postępowaniu dyscyplinarnym

wystąpienie sponsora – firma Turnitin” (James Thorley)

prowadzący sesję: prof. Andrzej Adamski (UMK Toruń)

prof. dr hab. Zbigniew Endler „Uwagi z wieloletniej praktyki rzecznika dyscyplinarnego” (Olsztyn)

dr Marzena Wasilewska „Mobbing dyscyplinarny” (Szczecin)

prof. Tadeusz Widła „Ciekawy przypadek plagiatu” (Katowice)

wystąpienia i głosy z sali

 

Sesja III – godz. 16:45 – 18:15 – Z praktyki Komisji Dyscyplinarnej

przewodnicząca: prof.dr Grażyna Skąpska (Kraków) 

prof. dr hab. Grażyna Skąpska – Z praktyki Przewodniczącej Komisji Dyscyplinarnej UJ w Krakowie

prof. dr hab. Kazimierz Rędziński – Odpowiedzialność sądowa za udział w w komisji dyscyplinarnej

dr Marek Wroński – Postulat koniecznych zmian w przepisach dyscyplinarnych

wystąpienia i głosy z sali

godz. 20:00 Uroczysta Kolacja

Drugi dzień obrad – 25 listopada 2011 roku (piątek)

Sesja IV – godz. 8:30-10:45 – Rola prasy w odkrywaniu patologii w nauce

prowadzący sesję: Bartosz Loba (Rzecznik Prasowy MNiSW), † Andrzej Świć (Redaktor Naczelny – Forum Akademickie) – sesję poprowadzi dr Marek Wroński – Forum Akademickie

red. Anita Dmitruczuk,  Opole, Gazeta Wyborcza

red. Tomasz Wysocki, Wrocław, Gazeta Wyborcza

red. Piotr Żytnicki , Poznań, Gazeta Wyborcza

red. Leszek Wójcik, Kurier Szczeciński

red. Marek Wroński – Forum Akademickie

 

godz. 10:45 – 11:00 – przerwa na kawę

 

Sesja V – godz. 11:00 – 12:30 – Nieuczciwość w nauce – problemy,  uwagi i postulaty

prowadzący sesję: prof. Tomasz Boczar – prorektor ds. studenckich Politechniki Opolskiej

prof. dr hab. Zygmunt Bąk – rektor Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie

prof. dr hab. Piotr Wieczorek – prorektor ds. nauki i współpracy z zagranicą Uniwersytetu Opolskiego

prof. Marek Ziętek – rektor Akademii Medycznej we Wrocławiu

prof. dr hab. Edward Pierzgalski – SGGW w Warszawie

Sesja VI  12:45 – 14:00 – Podsumowanie i dyskusja: Co nam przeszkadza, co poprawić

prowadzący sesję: prof. Tadeusz Kaczorek (Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów)

prof. Jan Woleński (PAN, Kraków) „Polski model kariery naukowi a problemy etyki naukowej”

wystąpienia i głosy z sali

godz. 14:00-15:00 – LUNCH i pożegnanie uczestników

Uczelnie nie chcą się dłużej wstydzić

Uczelnie nie chcą się dłużej wstydzić

Gazeta Wyborcza, Emilia Iwanciw, Bydgoszcz,2010-11-05,

Polskie uczelnie chcą skończyć z plagiatami. Rektorzy i naukowcy po raz pierwszy przyznają, że to problem, i otwarcie dyskutują o patologiach w polskiej nauce.

O naruszeniu praw autorskich, a w szczególności uzyskiwaniu awansu naukowego w oparciu o cudze dokonania dyskutowano przez dwa dni w Bydgoszczy. Doświadczeniami dzielili się rektorzy, prorektorzy, dziekani i naukowcy, ale też rzecznicy dyscyplinarni i członkowie komisji dyscyplinarnych z kilku uczelni…..

Konferencja „Nierzetelność naukowa w Polsce” ma się odbywać co roku. – Naukowcy, pracując na kilku uczelniach jednocześnie, nie mają czasu na pisanie obszernych rozpraw naukowych. Wielu z nich coraz częściej wybiera więc drogę na skróty. Polska nauka jest pełna hochsztaplerów. Na tym spotkaniu otwarcie przyznajemy, że jest problem, i szukamy jego rozwiązania. Będziemy monitorować zmiany, aż się okaże, że dyskusje na ten temat nie są potrzebne – uważa prof. Ostoja-Zagórski.